Endometrioza jest „wdrukowywana” już w życiu płodowym?

3 marca 2026, 10:01

Dewastująca zdrowie i życie endometrioza, zwana „chorobą tysiąca hipotez”, dotyka około 10% kobiet w wieku rozrodczym. Polega na obecności tkanki endometrium poza jamą macicy — najczęściej w jajnikach, jajowodach lub otrzewnej. Powoduje przewlekły ból, problemy z płodnością i znacznie obniża jakość życia. Ostatnio powiązano ją z występowaniem 661 innych chorób. Mimo że choroba znana jest od dziesięcioleci, jej przyczyny do dziś nie są w pełni wyjaśnione.



Trik Wagnera

2 lipca 2009, 11:22

O sile oddziaływania oper Ryszarda Wagnera krążyły nie tylko legendy, ale i żarty. Teraz okazuje się, że tekst jest w taki sposób dopasowany do muzyki, by ułatwić zadanie zarówno śpiewakowi, jak i słuchaczom. Nie da się ukryć, że to z pewnością zwiększa siłę przekazu (Journal of the Acoustic Society of America).


Naukowcy z PW chcą poprawić warunki rekonwalescencji w polskich szpitalach

16 grudnia 2016, 13:20

Zespół pod kierunkiem dr hab. inż. Anny Bogdan, prof. PW z Wydziału Instalacji Budowlanych, Hydrotechniki i Inżynierii Środowiska Politechniki Warszawskiej, prowadzi projekt, który ma sprawić, że pacjenci w szpitalach będę dochodzić do zdrowia w salach lepiej przygotowanych pod kątem klimatyzacji i wentylacji.


Białuchy to kolejny gatunek, który posiada samoświadomość

22 maja 2026, 09:38

Zdolność do rozpoznania własnego odbicia w lustrze od dawna uważana jest za jeden z wyznaczników zaawansowanej samoświadomości. Dotąd potwierdzono ją jedynie u kilku gatunków: szympansów, bonobo, orangutanów, goryli, delfinów butlonosych, słoni azjatyckich, srok oraz wargatków sanitarników. Nowe badanie dostarcza przekonujących dowodów, że do tego grona należy dołączyć białuchy (Delphinapterus leucas).


Niemowlęco-psie porozumienie

22 lipca 2009, 08:45

"Wy nie wiecie, a ja wiem, jak rozmawiać trzeba z psem". Słowa tej piosenki jak ulał pasują już do 6-miesięcznych niemowląt, które nawet bez wcześniejszego kontaktu z psem wydają się bez większego problemu rozszyfrowywać znaczenie różnego rodzaju szczeknięć (Developmental Psychology).


Chiny rezygnują z nowych elektrowni węglowych

18 stycznia 2017, 09:31

Chiny rezygnują z budowy planowanych 85 elektrowni węglowych i zapowiadają przeznaczenie 300 miliardów euro na inwestycje w sektorze energetyki odnawialnej


Wnętrze Wielkiego Zderzacza Hadronów© CERN

Wielki Zderzacz Hadronów ruszy, ale na pół gwizdka

7 sierpnia 2009, 12:20

CERN poinformował, że Wielki Zderzacz Hadronów, który uległ awarii wkrótce po uruchomieniu, ponownie ruszy w październiku. Urządzenie będzie wykorzystywało jednak połowę swoich możliwości. Podczas eksperymentów cząstki będą rozpędzane tylko do 50% możliwego maksimum.


SpaceX poczyna sobie coraz śmielej

8 lutego 2017, 13:34

Firmie SpaceX nigdy nie można było odmówić ambicji. Potwierdza to niedawny wywiad, jakiego Reutersowi udzieliła dyrektor generalna Gwynne Shotwell. Zapowiedziała ona bowiem, że w bieżącym roku kierowane przez nią przedsiębiorstwo będzie przeprowadzało start Falcona 9 co dwa do trzech tygodni


Ustalono pochodzenie pierwszych prionów

27 sierpnia 2009, 22:59

Priony, białka uznawane za jedyny czynnik zakaźny pozbawiony materiału genetycznego, wciąż pozostają wielką zagadką dla nauki. Choć powstało kilka hipotez na temat możliwego pochodzenia tych patogenów, dotychczas brakowało dowodów na prawdziwość którejkolwiek z nich. Najnowsze badania, których wyniki opublikowano w czasopiśmie Neuron, rzucają nowe światło na proces powstawania prionów.


Świetnie zachowane skamieniałości krewnego miłorzębu

14 marca 2017, 12:56

Paleontolodzy z USA, Chin, Japonii, Rosji i Mongolii odkryli świetnie zachowane skamieniałości odległego krewnego miłorzębu dwuklapowego (Ginkgo biloba). Naukowcy mają nadzieję, że dzięki temu uda się lepiej zrozumieć ewolucję prehistorycznych roślin nasiennych.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk